42,4 GW projektów OZE bez możliwości przyłączenia
Transformacja energetyczna nie zależy wyłącznie od liczby nowych instalacji odnawialnych źródeł energii. Jej powodzenie w dużej mierze warunkuje zdolność systemu elektroenergetycznego do ich przyłączenia, bilansowania oraz efektywnego wykorzystania.
Według podsumowania działalności Urzędu Regulacji Energetyki za 2024 rok odmówiono wydania warunków przyłączenia dla projektów OZE o łącznej mocy 42,4 GW. Łącznie odnotowano 6259 takich odmów.
URE podkreśla, że wartość ta nie oznacza 42,4 GW gotowych inwestycji oczekujących na przyłączenie. Część inwestorów składała wnioski wielokrotnie, dlatego wskazana moc nie odzwierciedla rzeczywistej skali projektów. Dane te pokazują jednak, że rozwój infrastruktury sieciowej pozostaje jednym z kluczowych wyzwań polskiej transformacji energetycznej.
Wyzwanie o charakterze globalnym
Problem ograniczonej przepustowości sieci nie dotyczy wyłącznie Polski.
Międzynarodowa Agencja Energetyczna (IEA) wskazuje, że na świecie ponad 2500 GW projektów obejmujących nowe źródła wytwórcze, magazyny energii oraz nowych odbiorców oczekuje obecnie na możliwość przyłączenia do sieci elektroenergetycznej. Oznacza to, że rozwój infrastruktury staje się jednym z najważniejszych warunków dalszej transformacji energetycznej.
Rozbudowa sieci jako jeden z priorytetów
Odpowiedzią na rosnące potrzeby są planowane inwestycje w krajową infrastrukturę przesyłową.
Plan Rozwoju Sieci Przesyłowej PSE na lata 2025–2034 zakłada ponad 64 mld zł nakładów inwestycyjnych. Program obejmuje budowę około 4700 km nowych linii 400 kV, realizację 28 nowych stacji elektroenergetycznych oraz modernizację 110 istniejących obiektów. Inwestycje mają zwiększyć możliwości przyłączania nowych źródeł odnawialnych, magazynów energii oraz nowych odbiorców, jednocześnie wzmacniając bezpieczeństwo i niezawodność krajowego systemu elektroenergetycznego.
Sama rozbudowa sieci nie wystarczy
Rozwój infrastruktury powinien iść w parze z rozwiązaniami zwiększającymi elastyczność systemu. Coraz większego znaczenia nabierają:
- magazyny energii,
- zarządzanie stroną popytową (Demand Side Response),
- lokalne bilansowanie energii,
- cyfrowe systemy monitorowania i zarządzania,
- inteligentne rozwiązania wspierające pracę operatorów oraz uczestników rynku.
Jak wskazuje IEA, cyfryzacja, magazynowanie energii oraz aktywne zarządzanie popytem pozwalają lepiej wykorzystywać istniejącą infrastrukturę i zwiększać możliwości integracji rozproszonych źródeł energii. Nie zastępują one inwestycji sieciowych, lecz stanowią ich istotne uzupełnienie.
Kierunek rozwoju nowoczesnej energetyki
W CBR Future Solutions rozwój nowoczesnej energetyki postrzegamy jako proces wymagający równoczesnego wzmacniania infrastruktury, wdrażania technologii zwiększających elastyczność systemu oraz wykorzystania narzędzi cyfrowych wspierających zarządzanie energią.
Skuteczna transformacja energetyczna będzie zależeć nie tylko od liczby nowych megawatów zainstalowanych w odnawialnych źródłach energii, lecz przede wszystkim od zdolności systemu elektroenergetycznego do ich bezpiecznej, efektywnej i długoterminowej integracji.
Źródła:
- Urząd Regulacji Energetyki – Podsumowanie działalności URE w 2024 r.
- Polskie Sieci Elektroenergetyczne – Plan Rozwoju Sieci Przesyłowej 2025–2034 oraz informacje dotyczące nierynkowego redysponowania OZE.
- International Energy Agency (IEA) – Electricity 2026 oraz opracowania dotyczące rozwoju sieci elektroenergetycznych i elastyczności systemu.